उपयोगी जानकारी

शरणार्थी मान्यता परीक्षण मापदण्ड
शरणार्थी मान्यता परीक्षण शरणार्थी आवेदकले आफ्नो देशमा वास्तवमा उत्पीडनको जोखिम छ कि छैन भन्ने कुरा निर्धारण गर्ने अत्यन्त महत्वपूर्ण प्रक्रिया हो। परीक्षण मापदण्डहरू अन्तर्राष्ट्रिय शरणार्थी महासन्धि र各国 को आन्तरिक कानूनहरूमा आधारित छन् र सामान्यतया निम्न तत्वहरूलाई समग्र रूपमा विचार गरिन्छ।
१. उत्पीडनको जोखिम
जाति, धर्म, नागरिकता, कुनै विशेष सामाजिक समूहको सदस्यता वा राजनीतिक मतको कारणले उत्पीडन भोग्नु पर्ने पर्याप्त आधार छ कि छैन भन्ने कुरा जाँच गरिन्छ।
उत्पीडनको गम्भीरता: शारीरिक, मानसिक पीडा, स्वतन्त्रताको वञ्चितता, जीवनको जोखिम आदि विभिन्न रूपका उत्पीडनहरूलाई समग्र रूपमा विचार गरिन्छ।
उत्पीडनको विषय: सरकार, गैरसरकारी सशस्त्र समूह, निजी व्यक्ति आदि विभिन्न विषयबाट उत्पीडनको सम्भावनालाई जाँच गरिन्छ।
२. नागरिकताको देशको संरक्षण असमर्थता
आवेदकले आफ्नो नागरिकता देश फर्कदा उत्पीडनबाट बच्न सकिने सुरक्षित संरक्षण प्राप्त गर्न सक्दैन कि सक्दैन भन्ने निर्धारण गरिन्छ।
नागरिकता देशको मानवअधिकार स्थिति: आवेदकको मूल देशको मानवअधिकार स्थिति, कानुनी प्रणाली, सामाजिक अस्थिरता आदिलाई समग्र रूपमा विचार गरिन्छ।
३. व्यक्तिगतताको सिद्धान्त
प्रत्येक शरणार्थी आवेदनलाई व्यक्तिगत विषयको रूपमा न्याय गरिन्छ र आवेदकको विशेषता, अनुभव, प्रमाण आदिलाई समग्र रूपमा विचार गरिन्छ।
सामान्य स्थिति: मूल देशको सामान्य स्थितिमात्र नभई आवेदक व्यक्तिगत रूपमा सामना गरेको विशेष स्थितिलाई पनि विचार गरिन्छ।
४. प्रमाण
आवेदकले पेश गरेको प्रमाण सामग्रीको विश्वसनीयता जाँच गरिन्छ।
प्रमाणका प्रकार: राहदानी, परिचयपत्र, चिकित्सा रेकर्ड, सञ्चार माध्यमका समाचार, साक्षी बयान आदि विभिन्न प्रमाणहरूलाई समग्र रूपमा जाँच गरिन्छ।
५. विश्वसनीयता
आवेदकको बयान सुसंगत र विश्वसनीय छ कि छैन भन्ने निर्धारण गरिन्छ।
बयानको विश्वसनीयता: आवेदकको बयान र पेश गरिएको प्रमाणबीच मेल खान्छ कि, अन्य साक्ष्यसँग विरोधाभास छैन कि आदिको जाँच गरिन्छ।