उपयोगी जानकारी

नियोक्ताले श्रम युनियनको गतिविधिलाई अवरुद्ध गर्न श्रम युनियनको गतिविधिलाई कमजोर पार्न अन्यायपूर्ण विधि प्रयोग गर्ने तरिका। यदि नियोक्ताले अन्यायपूर्ण श्रम व्यवहार गर्छ भने श्रमका तीन अधिकारको उल्लंघन मानिन्छ र सजाय भोग्नुपर्छ।
अन्यायपूर्ण श्रम व्यवहारका प्रकारहरू निम्नानुसार छन्।
①कर्मचारीले श्रम युनियनमा सामेल हुने वा सामेल हुने प्रयास गरेको वा श्रम युनियन गठन गर्ने प्रयास गरेको वा श्रम युनियनको कामका लागि वैध कार्य गरेको कारणले सो कर्मचारीलाई बर्खास्त गर्ने वा सो कर्मचारीलाई हानि पुर्‍याउने कार्य

③श्रम युनियनसँग सामूहिक सम्झौता समापन गर्ने वा सामूहिक सौदाबाजी गर्न वैध कारण बिना अस्वीकार गर्ने वा उपेक्षा गर्ने कार्य
④श्रम युनियनको संगठन वा सञ्चालनमा हस्तक्षेप वा नियन्त्रण गर्ने कार्य र युनियनका पूर्णकालीन सदस्यलाई तलब दिने वा युनियनको सञ्चालन खर्चमा सहयोग गर्ने कार्य
⑤कर्मचारीले वैध विवाद कार्यमा भाग लिएको वा नियोक्ताको अन्यायपूर्ण श्रम व्यवहारको रिपोर्ट गरेको आदि कारणले बर्खास्त गर्ने वा हानि पुर्‍याउने कार्य। यहाँ कर्मचारीलाई हानि पुर्‍याउने कार्य भनेको कर्मचारीको वैध श्रम युनियन गतिविधिका कारण कर्मचारीलाई बर्खास्त गर्ने मात्र होइन, कर्मचारीलाई प्रतिकूल काम वा स्थानमा स्थानान्तरण गर्ने वा सरुवा गर्ने पनि समावेश हुन्छ। तर बर्खास्ता, सरुवा आदिजस्ता नियोक्ताको अन्यायपूर्ण श्रम व्यवहारहरू प्रायः सतही कारणहरू प्रस्तुत गरेर वा कर्मचारीको दोषसँग मिश्रित भएर गरिन्छ। साथै अन्यायपूर्ण श्रम व्यवहारको प्रमाणको भार अन्यायपूर्ण श्रम व्यवहार दाबी गर्ने कर्मचारी पक्षमा हुने भएकाले नियोक्ताको अन्यायपूर्ण श्रम व्यवहार पत्ता लगाउन अत्यन्त कठिन हुन्छ। कर्मचारीको दोष वा नियोक्ताको सतही कारण मिश्रित भए पनि नियोक्ताको अन्यायपूर्ण श्रम व्यवहारको घटना विद्यमान भएमा अन्यायपूर्ण श्रम व्यवहार स्थापित हुन्छ।