
နိုင်ငံတွင် အသစ်ကူးစက်ခံရသူ HIV အရေအတွက် စုစုပေါင်း ကျုံ့ဆဲ ဖြစ်နေသော်လည်း နိုင်ငံတကာနေထိုင်သူ ကူးစက်ခံရသူ အရေအတွက်မှာ ပြန်လည်တက်လာနေပြီး နိုင်ငံတွင်နေထိုင်နေသော နိုင်ငံတကာများအ၌ အထူးသတိထားရန် လိုအပ်သည်။
ရောဂါထိန်းချုပ်ရေးအေဂျင်စီ ထုတ်ပြန်ချက်အရ ၂၀၂၄ ခုနှစ် HIV/AIDS အစီရင်ခံစာအခြေအနေ အရ ယခင်နှစ်တွင် အသစ်အစီရင်ခံခံရသော HIV ကူးစက်ခံရသူ စုစုပေါင်း ၉၇၅ ဦး ဖြစ်ပြီး ယခင်နှစ်နှင့် နှိုင်းယှဉ်လျှင် အနည်းငယ် ကျုံ့ဆခဲ့သည်။ သို့သော် ထိုများအနက် နိုင်ငံတကာနေထိုင်သူ ၂၆၁ ဦး (၂၆.၈%) ဖြစ်ပြီး ယခင်နှစ် (၂၅၆) ထက် ပြန်လည်တိုးလာခဲ့သည်။
■ နိုင်ငံတကာအမျိုးသမီး ကူးစက်မှု ရာခိုင်နှုန်း အထူးမြင့်မားလျက်ရှိ
အာရုံစိုက်ရမည့်အချက်မှာ လိင်ခွဲခြားမှု ဖြန့်ဖြူးမှု ဖြစ်သည်။ စုစုပေါင်း အသစ်ကူးစက်ခံရသူ အများစုမှာ အမျိုးသား (၈၈.၇%) ဖြစ်သော်လည်း အမျိုးသမီး ကူးစက်ခံရသူ ၁၁၀ ဦးအနက် ၇၉ ဦး (၇၁.၈%) နိုင်ငံတကာနေထိုင်သူ ဖြစ်ကြောင်း စစ်တမ်းထုတ်ခဲ့သည်။ ၎င်းသည် နိုင်ငံတကာနေထိုင်သူ အသိုင်းအဝိုင်းတွင် အမျိုးသမီးများ HIV ကူးစက်မှု အန္တရာယ်ကို ပိုမို ချို့ယွင်းနိုင်ကြောင်း ညွှန်ပြနေသည်။
■ ကူးစက်လမ်း ၉၉% မှာ 「လိင်ဆက်ဆံ」… ကာကွယ်ရေး အဓိက
ရောဂါဖြစ်ပွားမှု စုံစမ်းစစ်ဆေးမှုတွင် ပါဝင်ခဲ့သော နိုင်ငံသားများ ကိစ္စများကို ခွဲခြမ်းစိတ်ဖြာလျှင် ကူးစက်လမ်း ၉၉.၈% မှာ လိင်ဆက်ဆံမှုမှ ဖြစ်သည်။ ကျွမ်းကျင်သူများက လူမျိုးနှင့် မသက်ဆိုင်ဘဲ လုံခြုံမှုမရှိသော လိင်ဆက်ဆံမှုမှာ ကူးစက်မှု အဓိကအကြောင်းရင်း ဖြစ်နေသဖြင့် ကွန်ဒုံး အသုံးပြုမှု စသည်ဖြင့် ကာကွယ်ရေး စည်းမျဉ်းများကို လိုက်နာရန် အရေးကြီးဆုံး ဟု အလေးပေး ပြောဆိုနေကြသည်။
■ 'လက္ခဏာမရှိရင်တောင် စစ်ဆေးရမည်'… လျစ်လျူရှုခွင့် အာမခံ
HIV သည် ကူးစက်ခံရပြီး စောစောပိုင်း အထူးလက္ခဏာ မရှိသော ဖြစ်ရပ်များများစွာ ရှိသဖြင့် မိမိကိုယ်ကို မသိလိုက်ဘဲ အခြားသူများထံ ဖြန့်ဖြူးနိုင်ချေ မြင့်မားသည်။ ကံကောင်းစွာဖြင့် မကြာသေးမီက ဆေးဘက်ဆိုင်ရာ နည်းပညာ တိုးတက်မှုကြောင့် စောစောတွင် ရှာဖွေတွေ့ရှိ၍ ဆက်လက်ကုသမျှ ဖြန့်ဖြူးနိုင်စွမ်း သိသိသာသာ ပျောက်ကွယ်ပြီး ကျန်းမာရေး ပုံမှန် နေ့စဉ်ဘဝ ဖြစ်နိုင်သည်။
နိုင်ငံတကာနေထိုင်သူ ပံ့ပိုးမှုဌာန တာဝန်ရှိကိုယ်စားလှယ်က 「ဘာသာစကားအတားအဆီး သို့မဟုတ် ကိုယ်ရည်ကိုယ်သွေး ထုတ်ဖော်ရမည်ကို ကြောက်ရွံ့မှုကြောင့် စစ်ဆေးမှုကို ရှောင်နေသော နိုင်ငံတကာများ မနည်းပါ」 ဟု ဆိုပြီး 「နိုင်ငံတစ်ဝန်း ကျန်းမာရေးဌာနများတွင် လူမျိုး သို့မဟုတ် နေထိုင်ခွင့် အခွင့်အရေးနှင့် မသက်ဆိုင်ဘဲ အခမဲ့ ဖြစ်ပြီး လိုချင်ပါက လျစ်လျူရှုခွင့်ဖြင့်ပါ စစ်ဆေးနိုင်သဖြင့် တက်ကြွစွာ ပါဝင်ပါ」 ဟု တောင်းပန်ထားသည်။