.svg)
Жалақының толығымен немесе маңызды бөлігі нәтижеге байланысты сыйақы түрінде төленетін, сондай-ақ шартты жүйе бойынша еңбек ететін еңбеккерлер жағдайында шикізаттың жеткізілуі кешіктірілуі, жұмыс көлемінің жетіспеуі сияқты еңбеккер кінәсіз себептерге байланысты жалақының азаюы мүмкін, бұл еңбеккердің тұрмыс-ырысын қауіпке ұшырату қаупін тудырады. Осыған байланысты Еңбек стандарттары туралы заңның 46-бабы шартты немесе одан ұқсас жүйелерді қолданатын еңбеккерлерге еңбек уақытына сәйкес белгіленген мөлшерде жалақы кепілдігін қамтамасыз ету үшін шартты еңбеккерлердің жалақы кепілдігі туралы ережелерді белгілеген. Шартты немесе одан ұқсас жүйе деп жалақының толығымен немесе бір бөлігі еңбек уақытына сәйкес тұрақты жалақы емес, өндіріс көлеміне немесе жұмыстың нәтижесіне
сәйкес анықталатын тәсілді айтады, бұл Азаматтық кодекстің шартты ұғымынан ерекшеленеді және Еңбек стандарттары туралы заңның 46-бабының қорғалуы үшін алдымен Еңбек стандарттары туралы заңның қолданылу аясына кіретін «еңбеккерлік сипаты» мойындалуы тиіс. Яғни, еңбек уақыты немесе міндеттерді орындау тәсілі бойынша жұмыс берушінің басшылығы мен қадағалауы астында болу, қызметтік тәртіп қолданылуы және жұмыс берушіге бағыну қасиеті мойындалуы сияқты жұмыс берушіге бағыну қатынасы алдын ала болуы қажет, ал Азаматтық кодекстің шартты келісімшарттарына бұл ереже қолданылмайды. Дегенмен «еңбек уақытына сәйкес белгіленген мөлшердегі жалақы» туралы Еңбек стандарттары туралы заңда нақты стандарттар белгіленбеген, тек Еңңінгі жалақы туралы заңда шартты еңбеккерлердің ең төменгі жалақы сомасын есептеу стандарттары көрсетілген. Ең төменгі жалақы туралы заңның 5-бабы жалақы әдетте шартты жүйе немесе одан ұқсас пішінде белгіленген жағдайда ең төменгі жалақы сомасын бөлек анықтауға мүмкіндік береді, ал сол заңның іске асыру ережесінің 4-бабында мұндай жағдайда аталған еңбеккердің өндіріс көлемі немесе жетістіктерінің белгіленген бірлігіне сәйкес ең төменгі жалақы сомасын анықтау реттелген.
Дегенмен қазірге дейін шартты жүйе еңбеккерлеріне қатысты бөлек ең төменгі жалақы сомасы анықталмағандықтан, шартты жүйе еңбеккерлеріне де жалпы ең төменгі жалақы қолданылады деп түсіндіру керек.
Осыған байланысты Ең төменгі жалақы туралы заңның іске асыру ережесінің 5-бабында өндіріс көлеміне сәйкес жалақы төлеу жүйесі немесе шартты жүйемен белгіленген жалақыға қатысты оның жалақы есептеу кезеңі (жалақы жабылу күні бар жағдайда жабылу кезеңі) бойынша жалақының жалпы сомасын сол жалақы есептеу кезеңі ішіндегі жалпы еңбек уақыты санына бөлу арқылы уақытқа қатысты жалақы ретінде анықтау көзделген. Жалақыда күн·апта·ай бірліктеріндегі тұрақты жалақы және шартты жүйемен белгіленген жалақы бірге қамтылған жағдайда сол бөліктерді әрқайсысын бөлек есептеп қосып, уақыттық жалақыны есептеу көзделген.