Пайдалуу маалымат

Мыйзамдуу эмес жумушчулардын көпчүлүгү келишимдин мөөнөтү аныкталган келими жумушчулар болуп, ‘келими’ мыйзамдуу термин эмес, адатта убактылуу жумуш, күнүмдүк жумуш ж.б. мөөнөтү чектелген эмгек келишими боюнча иштеген жумушчуларды келими жумушчу же мөөнөтү чектелген жумушчу деп аталат. Андан тескери туруктуу жумушчулар мөөнөтү аныкталбаган эмгек келишими түзүп, негиздүү себеп жок болсо бошотулбайт жана жумушу пенсияга чейин кепилдендирилет. Демек, келими жумушчу туруктуулардан айырмаланып, эмгек келишиминин мөөнөтү аныкталган гана болгондуктан бардык эмгек мамилелеринин мыйзамдары бирдей колдонулат, жана жылдык бекер эс алуу, төрөт алдын жана кийин эс алуу ж.б. колдонуу менен бирге профсоюз иш-чараларын да жүргүзө алат. Мөөнөтү аныкталган келими жумуш берүү менен байланыштуу мазмун ‘Мөөнөтү чектелген жана жарым убакыттуу жумушчуларды коргоо ж.б. жөнүндө мыйзамда’ көрсөтүлгөн, анын конкреттүү мазмуну төмөнкүдөй.

① Иш берүүчү 2 жылдан ашпаган чегинде (мөөнөтү чектелген эмгек келишиминин кайталануу жаңыртуусу ж.б. учурларда улантылган жалпы эмгек мөөнөтү 2 жылдан ашпаган чегинде) мөөнөтү чектелген жумушчуларды колдоно алат. Бирок, төмөнкүлөрдүн бириндеги учурда 2 жылдан ашып мөөнөтү чектелген жумушчу катары колдоно алат.

-Иштин аяктоосу же белгилүү бир ишти бүтүрүү үчүн зарыл мөөнөттү белгилөө учуру, эс алуу же жөнөтүүдөн улам бош орун пайда болуп, тиешелүү жумушчу кайтып келгенге чейин ал ишти алмаштыруу зарыл болгон учур, жумушчунун окуу, кесиптик окутуу ж.б. бүтүрүүсү боюнча аны бүтүрүүгө зарыл мөөнөттү белгилөө учуру, ‘Кары-картаюу жаштагыларды жумуш менен камсыздоо мыйзамы’ 2-модулдун 1-пунктунун кары-картаюу жаштагы адам менен эмгек келишими түзүү учуру, адистик билим-технологияны колдонуу зарыл болгон учур жана өкмөттүн бакубаттуулук саясаты, жумушсуздукка каршы чаралар ж.б. боюнча жумуш-орундарды берүү учуру президенттин жарлыгы белгилеген учур, башка алгачкыдан бешинчиге чейинкиге барабар негиздүү себеп бар болгон жана президенттин жарлыгы белгилеген учур

② Иш берүүчү 1-пунктунун кошумчасынын себеби жок же жоголгонуна карабастан 2 жылдан ашып мөөнөтү чектелген жумушчу катары колдонсо, ал мөөнөтү чектелген жумушчу мөөнөтү аныкталбаган эмгек келишими түзгөн жумушчу катары эсептелет.

① Иш берүүчү жарым убакыттуу жумушчуга ‘Эмгек стандарты мыйзамы’ 2-модулунун белгиленген эмгек убактысынан ашып иштетүү учурунда тиешелүү жумушчунун макулдугун алышы керек. Бул учурда 1 жумада 12 сааттан ашып иштетүүгө болбойт.

② Жарым убакыттуу жумушчу иш берүүчү 1-пунктунун эрежесине ылайык макулдук албай кошумча эмгекке мажбур кылса, аны баш тартууга укуктуу.